Webinar | Liderzy Partycypacji w obszarze edukacji i kształcenia
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
Jak korzystać z dane.gov.pl
Petros Tovmasyan | 24 września 2026, 17:00
Plan spotkania
17:00
Powitanie i wprowadzenie
17:10
Prawo do informacji i otwarte dane
17:25
Portal dane.gov.pl od środka
17:55
Od danych do wniosków
18:20
Dane w inicjatywie partycypacyjnej
18:40
Pytania i odpowiedzi
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
2
Watchdog patrzy władzy na ręce.
Argument z danych trudniej zbyć niż opinię.
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
3
Cztery przepisy, które otwierają dane
Konstytucja, art. 61
prawo do informacji o działaniach władzy
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
wniosek bez uzasadniania, odpowiedź do 14 dni
Ustawa o otwartych danych (2021)
dane wolno przetwarzać i publikować dalej
Ustawa o finansach publicznych, art. 34a
rejestr umów od 1 lipca 2026
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
4
dane.gov.pl dziś
27 789 zbiorów, 1 755 614 zasobów i 7 582 instytucji w jednym katalogu.
Ministerstwa, urzędy wojewódzkie, gminy, szkoły wyższe, spółki.
Źródło: api.dane.gov.pl, stan na 24.09.2026
5
Szukaj przez instytucję, nie przez okienko
1. Instytucja
urząd gminy, kuratorium, ministerstwo
2. Zbiór
temat, np. budżet albo szkoły
3. Zasób
konkretny plik lub tabela
4. Pobranie
CSV, XLSX albo API
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
6
To samo przez API, bez klucza
api.dane.gov.pl/1.4/institutions?q=Gliwice
api.dane.gov.pl/1.4/institutions/7500/datasets
api.dane.gov.pl/1.4/resources/{id}/data?q=szkoła
Odpowiedź w JSON. Otworzysz ją w zwykłej przeglądarce.
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
7
Przykład: Gliwice mają 49 zbiorów
Pieniądze
Plan dochodów i sprawozdania budżetowe
Spółki z udziałem miasta
Zamówienia publiczne
Konkursy dla NGO
Edukacja i mieszkańcy
Rejestr szkół i placówek oświatowych
Uczniowie i nauczyciele
Opieka nad dziećmi do lat 3
Gliwicki Budżet Obywatelski
Źródło: dane.gov.pl, instytucja Gliwice
8
Trzy pułapki, zanim cokolwiek policzysz
Jednostki
Budżet Gliwic podaje kwoty w groszach.
Aktualność
Sprawdź datę ostatniej aktualizacji zbioru.
Wiarygodność
Plik w portalu to nie zawsze prawda o świecie.
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
9
Od sygnału do pytania
Sygnał
coś w danych nie pasuje
Kontekst
drugie źródło, np. budżet
Pytanie
wniosek o informację publiczną
Raport
każda liczba ze źródłem
Raport to nie akt oskarżenia.
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
10
Dane oświatowe w Twojej gminie
Ile szkół publicznych i niepublicznych?
Rejestr szkół i placówek oświatowych
Ilu uczniów na nauczyciela?
Uczniowie i nauczyciele, dane gminy
Ile gmina wydaje na oświatę?
Sprawozdania budżetowe, dział 801
Kto dostaje pieniądze na zajęcia?
Konkursy dla NGO i rejestr umów
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
11
Pomysły na inicjatywę z danych
Budżet obywatelski
ile projektów szkolnych wygrało i ile zrealizowano
Konkursy dla NGO
ile ofert, ile dotacji, kto wygrywa co roku
Rejestr umów
na co szkoły i przedszkola wydają pieniądze
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
12
Raport strażniczy na dwie strony
Tytuł
z liczbą, nie z opinią
Źródło
przy każdej liczbie, z datą pobrania
Luka metody
czego nie ustalisz, piszesz wprost
Adresat
media i decydenci
Otwarte dane w praktyce watchdogowej
13
Pytania
partycypacje@klaster.org.pl
partycypacje.klaster.org.pl